ประวัติมหาวิทยาลัยรามคำแหง

มหาวิทยาลัยรามคำแหงก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2514 บนพื้นที่ประมาณ 300 ไร่เศษ บนถนนรามคำแหง แขวงหัวหมาก เขตบางกะปิ กรุงเทพมหานคร โดยมีจุดกำเนิดมาจากแนวคิดที่ต้องการแก้ไขปัญหาการขาดแคลนสถาบันอุดมศึกษาในประเทศไทย

มหาวิทยาลัยแห่งนี้จัดตั้งขึ้นในรูปแบบ “มหาวิทยาลัยตลาดวิชา” ซึ่งหมายความว่าเปิดรับสมัครบุคคลเข้าเป็นนักศึกษาโดยไม่จำกัดจำนวน และไม่มีการสอบคัดเลือก เพื่อให้ผู้ที่ต้องการศึกษาต่อทุกคนสามารถเข้าถึงการศึกษาได้อย่างเท่าเทียม

เดิมมหาวิทยาลัยในประเทศไทยก่อน พ.ศ. 2490 ล้วนเป็นมหาวิทยาลัยในรูปแบบปิด ต้องสอบคัดเลือก มีเพียงมหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมืองเท่านั้นที่เป็นมหาวิทยาลัยในรูปแบบตลาดวิชา

ภายหลังเหตุการณ์รัฐประหาร พ.ศ. 2490 มหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมืองถูกบีบบังคับให้เปลี่ยนชื่อเป็น “มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์” และต่อมาถูกแปรสภาพเป็นมหาวิทยาลัยปิดเมื่อ พ.ศ. 2495 ส่งผลให้เกิดการตกค้างของผู้ที่ต้องการเรียนต่อระดับอุดมศึกษาแต่สอบไม่ติดเป็นจำนวนมาก

จึงมีผู้เสนอให้นำรูปแบบของอดีตมหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมืองกลับมา และนั่นคือที่มาของมหาวิทยาลัยรามคำแหง

การตรากฎหมายเริ่มต้นจากการเสนอร่างพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยครั้งแรก เมื่อวันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2512 โดยนายประมวล กุลมาตย์ ส.ส. จังหวัดชุมพร สภาผู้แทนราษฎรมีมติรับหลักการเป็นเอกฉันท์เมื่อวันที่ 9 ตุลาคม พ.ศ. 2512

คณะกรรมาธิการได้กำหนดชื่อเบื้องต้นว่า “มหาวิทยาลัยรัตนโกสินทร์” แต่นายแคล้ว นรปติ ส.ส. จังหวัดขอนแก่น เป็นผู้เสนอให้ใช้ชื่อ “มหาวิทยาลัยรามคำแหง” แทน

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศใช้พระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยรามคำแหง เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2514

ในระยะแรก คณะรัฐมนตรีได้อนุญาตให้ใช้อาคารสถานที่แสดงสินค้านานาชาติ ที่ตำบลหัวหมาก อำเภอบางกะปิ จังหวัดพระนคร เป็นที่ตั้งชั่วคราวของมหาวิทยาลัย จนกระทั่งเดือนตุลาคม พ.ศ. 2515 จึงได้รับอนุญาตให้ใช้สถานที่ดังกล่าวเป็นที่ตั้งถาวร

ในวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2518 เสด็จพระราชดำเนินเปิดพระบรมราชานุสาวรีย์พ่อขุนรามคำแหงมหาราช และพระราชทานปริญญาบัตรแก่บัณฑิตมหาวิทยาลัยรามคำแหงรุ่นแรก